গ্ৰাহকৰ আগধন পৰিশোধৰ হিচাপ ৰখা মানে সঠিক গ্ৰাহকৰ নামত জমা ধন লিখা, পিছৰ বিলত সেই ধন মিলোৱা আৰু অব্যৱহৃত অংশ স্পষ্টকৈ দেখা পোৱাকৈ ৰখা। ধন এবাৰহে লিখক; সেই আগধনেৰে বিল পৰিশোধ কৰাৰ অৰ্থ পুনৰ ধন পোৱা নহয়। এই গাইডত এটা সহজ বহী, হিচাপসহ উদাহৰণ আৰু Yojika-ত কামটো কৰাৰ ধাপ দিয়া হৈছে।
গ্ৰাহকৰ নাম থকা নথিৰে আগধনৰ হিচাপ আৰম্ভ হয়
জমা ধন আপোনাৰ বেংকত আহিলেও অৰ্ডাৰটো যদি এখন খোলা কাগজতে থাকি যায়, সামগ্ৰী দিয়াৰ সময়ত সেই পৰিশোধ পাহৰি যোৱাটো সহজ।
উৎসৱৰ প্ৰি-অৰ্ডাৰৰ প্ৰস্তুতিত এই ব্যৱস্থা কামত আহে। Incredible India-ৰ তালিকা অনুসৰি নৱৰাত্ৰি 11/10/2026-ৰ পৰা, সেয়ে গ্ৰাহকে সামগ্ৰী নিবলৈ অহাৰ ভিৰ বঢ়াৰ আগতেই অক্টোবৰৰ আৰম্ভণিতে জমা ধনৰ হিচাপ গুছাই লোৱাটো ভাল।
আপোনাৰ আগধনৰ বহীত এই তথ্যবোৰ ৰাখক:
| তথ্য | কি লিখিব |
|---|---|
| গ্ৰাহক | নাম আৰু একে ধৰণৰ নাম থকা গ্ৰাহকক পৃথককৈ চিনিব পৰা যোগাযোগৰ তথ্য |
| ৰচিদ | ধন পোৱাৰ প্ৰকৃত তাৰিখ, পৰিমাণ, পৰিশোধৰ পদ্ধতি আৰু ধন অহা একাউণ্ট |
| প্ৰমাণ | আপোনাৰ ৰচিদৰ প্ৰসংগ আৰু পৰিশোধ লেনদেনৰ প্ৰসংগ |
| উদ্দেশ্য | অৰ্ডাৰৰ প্ৰসংগ, বিচৰা সামগ্ৰী আৰু সামগ্ৰী লোৱাৰ সন্মত তথ্য |
| মিলোৱা | বিল নম্বৰ আৰু তাৰ বিপৰীতে ব্যৱহাৰ কৰা আগধনৰ পৰিমাণ |
| বাকী | এতিয়াও অব্যৱহৃত ধন আৰু পৰৱৰ্তী সন্মত পদক্ষেপৰ টোকা |
ধন লিখাৰ আগতে পৰিশোধ আহিছে বুলি নিশ্চিত হওক। অৰ্ডাৰৰ সালসলনি আৰু বাতিল কৰাৰ চৰ্ত অৰ্ডাৰৰ নথিৰ সৈতে ৰাখক; কেৱল অৰ্ডাৰৰ টোকা পৰিশোধৰ প্ৰমাণ নহয়।
বাকীত বিক্ৰী কৰাৰ পিছত পোৱা ধনৰ বাবে উধাৰৰ হিচাপ ডিজিটেলভাৱে ৰখাৰ পৃথক গাইডখন চাওক। ইয়াত বিল হোৱাৰ আগতে পোৱা ধনৰ পৰা আৰম্ভ কৰা হৈছে।
ৰচিদ, বিল আৰু মিলোৱা পৃথক ৰাখক
এই তিনিটা পৃথক ঘটনা:
- ৰচিদ: ধন আহে। প্ৰকৃত পৰিমাণ আৰু তাৰিখ এবাৰ লিখক।
- বিল: বিক্ৰী কৰা সামগ্ৰী সম্পূৰ্ণ বিল মূল্যত লিখক।
- মিলোৱা: আগতে লোৱা আগধনৰ কিছু বা গোটেইখিনি সেই বিলৰ বেলেঞ্চত মিলাওক।
আগধন বিলৰ বাবে কৰা পৰিশোধ, সামগ্ৰীৰ ওপৰত ৰেহাই নহয়। কেৱল দিবলগীয়া ধন গ্ৰাহকৰ শেষ পৰিশোধৰ সমান দেখুৱাবলৈ সামগ্ৰীৰ দাম কম নকৰিব।
দুটা হিচাপ মিলাই চাওক:
অব্যৱহৃত আগধন = মূল আগধন − ইতিমধ্যে মিলোৱা ধন, যদিহে কোনো ধন ঘূৰাই দিয়া বা সংশোধন কৰা হোৱা নাই।
এখন বিলত দিবলগীয়া ধন = বিলৰ মুঠ − মিলোৱা আগধন − সেই বিলৰ বিপৰীতে কৰা আন পৰিশোধ।
শেষত বিলৰ পৰিমাণ কম হ’ল বুলিয়েই মূল ৰচিদৰ পৰিমাণ সলনি নকৰিব।
হিচাপসহ উদাহৰণ: পুনেৰ এখন দোকানৰ প্ৰি-অৰ্ডাৰ
পুনেৰ এখন কাল্পনিক ঘৰুৱা সামগ্ৰীৰ দোকানৰ কথা ভাবক। এজন গ্ৰাহকে 03/10/2026 তাৰিখে ₹3,000 নিশ্চিত UPI আগধন দিয়ে। আগৰ কোনো বকেয়া বা আন পৰিশোধ নাই।
পিছত গ্ৰাহকজনে দুখন বিলৰ সামগ্ৰী লয়। এইবোৰ প্ৰযোজ্য কৰসহ চূড়ান্ত বিলৰ মুঠ পৰিমাণ বুলি ধৰা হৈছে; উদাহৰণটোৱে পৰিশোধ মিলোৱা দেখুৱাইছে, কোনো সামগ্ৰীৰ GST হাৰ নহয়।
| ঘটনা | নতুনকৈ পোৱা ধন | ব্যৱহাৰ কৰা আগধন | বাকী আগধন | সেই বিলত দিবলগীয়া |
|---|---|---|---|---|
| আগধন পোৱা গ’ল | ₹3,000 | — | ₹3,000 | এতিয়াও বিল নাই |
| প্ৰথম বিল: ₹2,200 | ₹0 | ₹2,200 | ₹800 | ₹0 |
| দ্বিতীয় বিল: ₹1,500 | ₹0 | ₹800 | ₹0 | ₹700 |
| গ্ৰাহকে দ্বিতীয় বিলৰ বাকী ধন দিয়ে | ₹700 | — | ₹0 | ₹0 |
বিল দুখনৰ মুঠ ₹2,200 + ₹1,500 = ₹3,700। প্ৰকৃততে পোৱা ধন ₹3,000 + ₹700 = ₹3,700। ₹2,200 আৰু ₹800 মিলালে অতিৰিক্ত ধন পোৱা নাযায়।
ধৰি লওক, এইবোৰ মহাৰাষ্ট্ৰৰ এজন GST-পঞ্জীভুক্ত যোগানকাৰীৰ সাধাৰণ কৰযোগ্য বিক্ৰী আৰু যোগানৰ স্থানো মহাৰাষ্ট্ৰ। ইয়াত CGST আৰু SGST ব্যৱহাৰ হয়, যি CBIC-ৰ যোগান FAQ-ৰ 85 নম্বৰ প্ৰশ্নৰ সৈতে মিল আছে। প্ৰকৃত সামগ্ৰীৰ বৰ্তমান হাৰ আপোনাৰ CA-ৰ সৈতে নিশ্চিত কৰক; জমা ধনে কৰৰ ভাগ নিৰ্ধাৰণ নকৰে।
Yojika-ত আগধন লিখক আৰু বিলত মিলাওক
আগধন আৰু নিষ্পত্তিৰ গাইডত বৰ্তমানৰ পদ্ধতিটো বৰ্ণনা কৰা হৈছে:
- Parties-ৰ পৰা গ্ৰাহকৰ লেজাৰ খুলি On-account বাছক।
- Received বাছক। পৰিমাণ, পদ্ধতি আৰু ধন পোৱাৰ প্ৰকৃত তাৰিখ লিখক আৰু ধন অহা একাউণ্ট পৰীক্ষা কৰক। এটা প্ৰসংগ আৰু কামৰ টোকা যোগ কৰক।
- Record-এৰে ছেভ কৰক। আগধন এতিয়া সেই গ্ৰাহকৰ নামত ৰখা হ’ল।
- পিছৰ বিক্ৰী একেজন গ্ৰাহকৰ নামত তৈয়াৰ কৰক। পুৰণি আগধনটো বিলত নতুন পৰিশোধ হিচাপে পুনৰ নিলিখিব।
- পাৰ্টিৰ আগধনৰ তালিকাত আগধনটো বিচাৰি Settle বাছক।
- পৰিশোধ নোহোৱা বিলবোৰৰ বিপৰীতে দিয়া পৰিমাণ চাওক, তাৰ পিছত নিষ্পত্তি নিশ্চিত কৰক।
নিষ্পত্তিৰ স্ক্ৰীনত আটাইতকৈ পুৰণি পৰিশোধ নোহোৱা বিল প্ৰথমে দেখুওৱা হয় আৰু মিলাবলগীয়া পৰিমাণ আগতীয়াকৈ ভৰাই দিয়া হয়। এই পৰামৰ্শবোৰ পৰীক্ষা কৰক, বিশেষকৈ জমা ধন কোনো নিৰ্দিষ্ট অৰ্ডাৰৰ বাবে দিয়া হৈছিল আৰু গ্ৰাহকৰ আগৰ পৰিশোধ নোহোৱা বিল আছে যদি। জমা ধনৰ সন্মত ব্যৱহাৰ অনুসৰি পৰিমাণবোৰ সলনি কৰক।
স্ক্ৰীনত মিলাবলৈ কিমান ধন বাকী আছে সেয়া দেখুৱায়। এটা আগধনে কেইবাখনো বিল পৰিশোধ কৰিব পাৰে আৰু বাকী ধন পিছত ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ ৰাখিব পাৰি। নিষ্পত্তি হোৱা বিলৰ দিবলগীয়া ধন আৰু পৰিশোধৰ স্থিতি আপডেট হয়।
অব্যৱহৃত জমা আৰু বাতিল অৰ্ডাৰ পৰ্যালোচনা কৰক
দোকান বন্ধ কৰাৰ সময়ত যিবোৰ অব্যৱহৃত আগধনৰ সামগ্ৰী ল’বলৈ বাকী আছে, বিল নিষ্পত্তি কৰিব লাগে বা অৰ্ডাৰ সলনি হৈছে, সেইবোৰ পৰীক্ষা কৰক।
গ্ৰাহকৰ সামগ্ৰিক বেলেঞ্চ আৰু তেওঁৰ অব্যৱহৃত আগধনে বেলেগ বেলেগ প্ৰশ্নৰ উত্তৰ দিয়ে। একেজন গ্ৰাহকৰ পৰিশোধ নোহোৱা বিল আৰু মিলোৱা নোহোৱা ৰচিদ—দুয়োটাই থাকিব পাৰে। কেৱল নেট বেলেঞ্চে কোনটো অৰ্ডাৰৰ ধন দিয়া হৈছে সেয়া নজনায়।
কোনো অৰ্ডাৰ বাতিল হ’লে মূল ৰচিদ, বাতিলৰ চুক্তি আৰু সঁচাকৈয়ে ঘূৰাই দিয়া যিকোনো ধনৰ প্ৰমাণ একেলগে ৰাখক। প্ৰয়োজনীয় সংশোধন আৰু নথিৰ বিষয়ে আপোনাৰ একাউণ্টেণ্টৰ সৈতে নিশ্চিত হওক। অব্যৱহৃত বেলেঞ্চ লুকুৱাবলৈ প্ৰকৃত ৰচিদ মচি নিদিব বা ধন সঁচাকৈয়ে ঘূৰাই দিয়াৰ আগতে ঘূৰাই দিয়া বুলি নিলিখিব।
GST নথি পৰিশোধ মিলোৱাৰ পৰা পৃথক ৰাখক
পঞ্জীভুক্ত ব্যক্তিৰ বাবে Section 31(3)(d)-ত আগধন এখন ৰচিদ ভাউচাৰ বা নিৰ্ধাৰিত তথ্য থকা আন নথিৰ জৰিয়তে নথিভুক্ত কৰাৰ কথা কোৱা হৈছে। CBIC-ৰ CGST Act, Section 31 চাওক। বিলিং ছফ্টৱেৰত পৰিশোধৰ এণ্ট্ৰীটো হিচাপ ৰখা; কেৱল সেই এণ্ট্ৰীয়েই GST-ৰ সকলো প্ৰয়োজনীয় নথিৰ চাহিদা পূৰণ কৰে বুলি নাভাবিব।
GST-ৰ সময়ো পৃথককৈ পৰীক্ষা কৰা প্ৰয়োজন। সামগ্ৰীৰ আগধনৰ ক্ষেত্ৰত ৰেহাইৰ বাবে CBIC-এ নিজৰ কেন্দ্ৰীয় কৰ অধিসূচনাৰ তালিকাত Notification 66/2017-Central Tax উল্লেখ কৰিছে। সেৱাৰ বাবে Section 13-ৰ অধীনত যোগানৰ সময়ৰ নিজা বিধান আছে। বাতিল কৰাকে ধৰি আপোনাৰ পঞ্জীয়ন আৰু যোগানৰ প্ৰকাৰৰ বাবে বৰ্তমানৰ নিয়ম gst.gov.in-ত বা আপোনাৰ CA-ৰ সৈতে নিশ্চিত কৰক; সামগ্ৰীৰ আগধনৰ নিয়ম সেৱা বুকিঙতো প্ৰযোজ্য বুলি নাভাবিব।
সঘনাই সোধা প্ৰশ্ন
গ্ৰাহকৰ অবণ্টিত আগধন কি?
এয়া গ্ৰাহকৰ পৰা পোৱা এনে ধন, যি এতিয়াও কোনো বিলত মিলোৱা হোৱা নাই। কোনো বিলত মিলোৱা বা সন্মত ধন ঘূৰাই দিয়াৰ জৰিয়তে নিষ্পত্তি নকৰালৈকে ইয়াক সেই গ্ৰাহকৰ নামতে ৰাখক।
আগধন ব্যৱহাৰ কৰাৰ সময়ত মই আন এখন ৰচিদ লিখিব লাগিবনে?
নালাগে। আগতে লোৱা আগধন কোনো বিলত মিলালে ইতিমধ্যে লিখি ৰখা ধনহে ব্যৱহাৰ হয়। সঁচাকৈয়ে নতুন ধন পালে তেতিয়াহে নতুন ৰচিদ লিখক।
Yojika-ত এটা আগধনেৰে কেইবাখনো বিল পৰিশোধ কৰিব পাৰিনে?
পাৰি। পাৰ্টিৰ আগধনৰ তালিকাৰ পৰা Settle ব্যৱহাৰ কৰক আৰু প্ৰতিখন পৰিশোধ নোহোৱা বিলত দিয়া ধনৰ পৰিমাণ পৰীক্ষা কৰক। আগধনৰ এটা অংশ পিছত ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ অবণ্টিত ৰাখিব পাৰে।
অব্যৱহৃত আগধন গ্ৰাহকৰ মুঠ নেট বেলেঞ্চৰ সমান নেকি?
সদায় নহয়। এজন গ্ৰাহকৰ পৰিশোধ নোহোৱা বিল আৰু এতিয়াও মিলোৱা নোহোৱা আগধন—দুয়োটাই থাকিব পাৰে। পৃথক বিল, অব্যৱহৃত আগধন আৰু পাৰ্টিৰ সামগ্ৰিক বেলেঞ্চ একেলগে চাওক।
পৰৱৰ্তী সামগ্ৰী দিয়াৰ আগতে পদ্ধতিটো চেষ্টা কৰক
Yojika-ৰ on-account পৰিশোধ আৰু settlement-এ গ্ৰাহকৰ জমা ধন তেওঁলোকৰ বিলৰ সৈতে সংযুক্ত কৰি ৰখাত সহায় কৰে। সুবিধাবোৰ চাওক, অথবা এটা পৰীক্ষামূলক ব্যৱসায়ত আগধন লিখি পিছৰ বিলত মিলাই চাবলৈ Yojika ডাউনলোড কৰক।